காயத்ரீ மாதா

காயத்ரீ மந்திரம் ரிக் வேதத்தின் மூன்றாம் மண்டலத்தில் 62ஆம் சூக்தத்தின் பத்தாவது மந்திரம் (3.62.10). இந்த மந்திரம் விஸ்வாமித்திர முனிவருக்குக் கிடைத்தது என்பது மரபு. இது சவித்ருவை, அதாவது தூண்டி ஊக்கம் தரும் சூரியனை நோக்கிச் சொல்லும் மந்திரம். எங்கள் அறிவைத் தூண்டுவாயாக என்று அது அவரை வேண்டுகிறது. இது காயத்ரீ சந்தத்தில் அமைந்திருப்பதால் இந்தப் பெயர் வந்தது.

பிற்கால மரபில் இந்த மந்திரத்தையே காயத்ரீ தேவியாக வணங்கத் தொடங்கினார்கள்; அவளை ஐந்து முகங்களுடன் காட்டுகிறார்கள். உபநயனத்தின்போது (பூணூல் சடங்கு) இந்த மந்திரத்தை உபதேசிக்கிறார்கள். சந்தியாவந்தனத்தில் காலை, நண்பகல், மாலை என மூன்று வேளையும் இதை ஜபிக்கிறார்கள்.